တရားမဝင္ ျမန္မာ့ကြၽန္းသစ္ေတြရဲ႕ ရြက္လႊင့္ခရီး

ဇိမ္ခံ စက္တပ္ရြက္သေဘၤာ Sailing Yacht A ဒိန္းမတ္ႏုိင္ငံ Elsinore ေဒသမွ ျဖတ္သန္းသြားစဥ္ ( AFP/Getty Images)

ဂ်ာမနီႏုိင္ငံက သေဘၤာက်င္းတစ္ခုဟာ ကမၻာေပၚမွာ အႀကီးဆံုး စာရင္းဝင္ စူပါဇိမ္ခံရြက္ေလွတစ္စီးကို တည္ေဆာက္ရာမွာ တရားမဝင္ ျမန္မာ့ကၽြန္းသစ္ေတြကို အသံုးျပဳခဲ့ေၾကာင္း ဂ်ာမန္ဥပေဒအရာရွိတစ္ေယာက္က ထုတ္ေဖာ္ ေျပာၾကားပါတယ္။ ျပည္သူ႔အက်ိဳး စီးပြားကာကြယ္မႈအထူးျပဳေရွ႕ေနျဖစ္တဲ့ ေအဆဲလ္ဘိုင္လာက အိုင္ဒါျမစ္ကမ္းနံေဘးမွာ တည္ရွိတဲ့ႏိုဘစၥရက္ခ္ သေဘၤာက်င္းဟာ ႐ုရွားဘီလ်ံနာသူေဌးႀကီး တစ္ဦးမွာယူတဲ့ ရြက္ေလွကို တည္ေဆာက္ခ်ိန္မွာ တရားမဝင္ ကၽြန္းသစ္ေတြကိုအသံုးျပဳခဲ့တာ ျဖစ္ တယ္လို႔ စြပ္စြဲခဲ့ပါတယ္။

ဘုိင္လာရဲ႕ အဆိုအရ ျပဳန္းတီးမႈအႏၲရာယ္ႀကံဳေနရတဲ့ သစ္ ေတာေတြကေန သစ္ထုတ္ၿပီး ျပည္ပကို တင္ပို႔မႈေၾကာင့္ အခုႏွစ္အေစာပိုင္းမွာ ပိတ္ဆို႔အေရး ယူခံထားရတဲ့ ျမန္မာကုမၸဏီ တစ္ ခုဟာ Sailing Yacht A တည္ေဆာက္ရာမွာ လိုအပ္တဲ့ ကၽြန္းသစ္ေတြကို ေထာက္ပံ့ျဖည့္ဆည္း ခဲ့တာ ျဖစ္္တယ္လုိ႔ သိရပါတယ္။ အဲဒီသစ္ေတြကို ႏိုဘစၥရက္ခ္ သေဘၤာက်င္းက အသံုးျပဳခဲ့တာပါ။

ပဲခူးတုိင္းတြင္ တစ္ခ်ိန္က ကြၽန္းသစ္မ်ား ေပါက္ေရာက္ခဲ့ေသာေနရာကို ေတြ႕ရစဥ္ (Getty)

သစ္အမ်ိဳးအစား ခြဲျခားေလ့ လာတဲ့ ပညာရွင္ေတြဟာ Sailing Yacht Aမွာ ပါရွိတဲ့ သစ္နမူနာ ေတြကို ဆန္းစစ္ေလ့လာခဲ့ပါ တယ္။ ၁၄၃ မီတာ ရွည္လ်ားၿပီး ေမာ္တာအေထာက္အပံ့နဲ႔ ေမာင္း ႏွင္တဲ့ ဇိမ္ခံရြက္ေလွႀကီးဟာ အမ်ိဳးအစားတူ ေရယာဥ္ေတြထဲမွာ ကမ႓ာ႔အႀကီးဆံုး စာရင္းဝင္ ျဖစ္ပါတယ္။

 ပညာရွင္ေတြက သစ္နမူနာ ေတြကို စစ္ေဆးတဲ့ အေျဖအရ တရားဝင္ခြင့္ျပဳထားတဲ့ ကၽြန္းစိုက္ ခင္းေတြက ရလာတဲ့ သစ္ေတြ မျဖစ္ႏုိင္ဘူးလို႔ အကဲျဖတ္ခဲ့ပါ တယ္။

အဲဒီအစား Sailing Yacht Aမွာ ပါရွိတဲ့ သစ္ေတြဟာ အပူပိုင္း ေဒသ ျမန္မာႏုိင္ငံက ထြက္ရွိတဲ့ သစ္မာေတြျဖစ္မယ္လုိ႔ တစ္ပါ တည္း မွတ္ခ်က္ေပးခဲ့တယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ကြၽန္းသစ္အ႐ိုင္း တံုးေတြ တင္ပို႔ခြင့္ကို အစိုးရ ပိတ္ပင္ထားေပမယ့္ ခုတ္လွဲမႈေတြ ဆက္လက္ ျဖစ္ပြားေနျခင္းက စိုး ရိမ္ဖြယ္ရာ အတုိင္းတာေလာက္ ရွိလိမ့္မယ္လုိ႔ပါ ဘိုင္လာက DPA သတင္းဌာနကို ေျပာပါတယ္။

ျမန္မာဟာ ကြၽန္းသစ္ေတြ သဘာဝအတိုင္း ေပါက္ေရာက္ ရွင္သန္တဲ့ ရွားရွားပါးပါး ကမၻာ႔ႏုိင္ငံေလးခုမွာ အပါအဝင္ ျဖစ္ပါ တယ္။ ဒါေပမဲ့ ၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္က စလုိ႔ ပ်မ္းမွ် သစ္ေတာေျမဧက ၁ ဒသမ ၃ သန္းေလာက္ ႏွစ္စဥ္

ဆံုး႐ံႈးေနေၾကာင္း ကုလသမဂၢ စားနပ္ရိကၡာနဲ႔ စိုက္ပ်ိဳးေရးအဖြဲ႕ အစီရင္ခံစာမွာ ေဖာ္ျပခဲ့ပါတယ္။

ဇိမ္ခံရြက္ေလွႀကီးမွာ အသံုး ျပဳထားတဲ့ သစ္ေတြကို ဘယ္ေန ရာက ခုတ္ယူလာသလဲ ဆိုတာကို တိတိက်က် မသိရေသးဘူးလို႔ ဘိုင္လာက ေျပာပါတယ္။ အဲဒီ သစ္ေတြကို အစိုးရထိန္းခ်ဳပ္မႈ ဆက္စပ္ပါဝင္တဲ့ ျမန္မာ့သစ္လုပ္ ငန္း (MTE)က စပိန္ကုမၸဏီ Teak Solutionsကို တစ္ဆင့္ခံ ေရာင္းခ် ခဲ့တယ္လုိ႔ ဆိုတယ္။ ဒါကို သေဘၤာက်င္းဘက္က သိၿပီးသားျဖစ္လိမ့္ မယ္လုိ႔ ဘိုင္လာက ေျပာပါတယ္။

တရားမဝင္ ခုတ္လွဲထားတဲ့ ကၽြန္းသစ္ေတြ တင္ပို႔မႈနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ပထမဆံုး အခ်က္ေပး ေခါင္းေလာင္းထိုးခဲ့တာက ၿဗိတိန္ အေျခစိုက္ အင္န္ဂ်ီအိုအဖြဲ႕အစည္းတစ္ခုျဖစ္တဲ့ သဘာဝ ပတ္ဝန္းက်င္ဆုိင္ရာ စံုစမ္းေလ့လာေရး ေအဂ်င္စီ (EIA) ျဖစ္ပါတယ္။ ၿပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္ ေအာက္တိုဘာမွာ ႏွစ္လၾကာ ေျခရာခံ စံုစမ္းမႈေတြကို အေျခတည္ၿပီး Teak Solutionsနဲ႔ တျခား ဥေရာပသစ္ကုမၸဏီ ရွစ္ခု တို႔ဟာ သူတို႔တင္သြင္းေနတဲ့ သစ္ ေတြရဲ႕ မူလရင္းျမစ္ဇာတိကို ရည္ရြယ္ခ်က္ရွိရွိ မ်က္ကြယ္ျပဳခဲ့ ေၾကာင္း EIAက ထုတ္ေဖာ္စြပ္စြဲ ခဲ့ပါတယ္။

အဲဒီအခ်ိန္က EIAရဲ႕ ထုတ္ ျပန္ခ်က္မွာ Sailing Yacht A တည္ေဆာက္မႈနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ အခ်က္အလက္ေတြကို ထည့္ သြင္းေဖာ္ျပထားပါတယ္။ ထုတ္ ျပန္ခ်က္မွာ ‘EIA အေနနဲ႔ ရြက္ေလွ တည္ေဆာက္မႈမွာ အသံုးျပဳထား တဲ့ ကြၽန္းသစ္ အစိတ္အပိုင္း ၁,၂၇၈ ခု၊ တန္ဖိုးအားျဖင့္ ယူ႐ို ၁၇၄,၇၅၀ (ေဒၚလာ ၁၈၆,၀၀၀)ကို ဆန္းစစ္ခဲ့ေၾကာင္း၊ အဲဒီထဲမွာ Teak Solutionsက တစ္ဆင့္ခံ ေရာင္းခ်ထားတဲ့ ျမန္မာ့ကၽြန္းသစ္ ေတြ ပါဝင္ေၾကာင္း၊ အဲဒီကၽြန္းသစ္ ေတြ တင္ပို႔မႈဟာ ဥေရာပသမဂၢရဲ႕ သစ္မူဝါဒ (EUTR)ေတြကို တိုက္ ႐ိုက္ခ်ိဳးေဖာက္ထားေၾကာင္း’ ပါ ရွိေနပါတယ္။

 ‘‘ကုမၸဏီကိုးခုစလံုးဟာတင္သြင္းလာတဲ့ ကြၽန္းသစ္ေတြရဲ႕ မူလရင္းျမစ္ကိုျပသဖုိ႔ ပ်က္ကြက္ခဲ့တယ္။ သက္ဆိုင္ရာ သစ္ေတာ ေတြမွာ သစ္ခုတ္တာ၊ သစ္ထုတ္ တာနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ကင္းလြတ္ခြင့္ ရထားတဲ့ သစ္ေတြအျဖစ္ ရွင္းရွင္း လင္းလင္း မျပသႏုိင္ပါဘူး’’လုိ႔ ဆိုပါတယ္။

Teak  Solutions ဟာ ျမန္မာအစိုးရလက္ေအာက္မွာ ရွိေနတဲ့ သစ္ကုမၸဏီ MTE ကေန အဲဒီ ကြၽန္းသစ္ေတြကို ဝယ္ယူခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ MTE ဟာ ထုတ္ လုပ္မႈရင္းျမစ္နဲ႔ပတ္သက္လုိ႔ သံသယ ျဖစ္ေလာက္စရာ သစ္ေတြကို တင္ပို႔မႈအတြက္ သိပ္မၾကာ ခင္က ဒိန္းမတ္မွာ အေရးယူပိတ္ ပင္မႈေတြ ခံထားရပါတယ္။

အဲဒီတုန္းကေတာ့ Teak Solutions ရဲ႕ အမႈေဆာင္ခ်ဳပ္ မိုက္ခ္ကင္းဘဲလ္က ျမန္မာႏုိင္ငံ ဘက္မွာ သူတို႔ခ်ိတ္ဆက္ထားတဲ့ ကုမၸဏီက တင္သြင္းမႈေတြဟာ တရားဝင္ျဖစ္တယ္လုိ႔ Der Spie-gel သတင္းစာကို ေျပာၾကားခဲ့ဖူးပါတယ္။ သူက MTE နဲ႔ အလုပ္တြဲလုပ္ရတာဟာ စိတ္အခ်ရဆံုး နည္းလမ္းျဖစ္ေၾကာင္း မွတ္ခ်က္ ေပးခဲ့ပါတယ္။

ႏိုဘစၥရက္ခ္ သေဘၤာက်င္း ကေတာ့ စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး သက္ဆိုင္ရာ အာဏာပိုင္ေတြကို အျပည့္အဝ ပူးေပါင္းကူညီသြားမွာ ျဖစ္သလို အ

ခုလို စစ္ေဆးေဖာ္ထုတ္မႈေတြကို ေထာက္ခံေၾကာင္း ေဒသတြင္း သတင္းစာတစ္ေစာင္ကို အသိ ေပးခဲ့ပါတယ္။ ၿပီးေတာ့ လက္ရွိ ႀကံဳေနရတဲ့ စြပ္စြဲခ်က္ေတြကို အျမန္ဆံုး ရွင္းလင္းဖယ္ရွားေစလို ေၾကာင္း၊ ၿပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္က စိုက္ပ်ိဳး ေရးနဲ႔ အစားအေသာက္ကြပ္ကဲ ေရးေအဂ်င္စီက အလားတူ စြပ္ စြဲခ်က္မ်ိဳးနဲ႔ စံုစမ္းမႈေတြ ျပဳလုပ္ဖူး ေပမယ့္ အခုအခါ ရပ္ဆိုင္းလုိက္ ေၾကာင္း သေဘၤာက်င္းဘက္က ဆိုတယ္။ ေလာေလာဆယ္ေတာ့ ဘိုင္လာ ဦးေဆာင္တဲ့ ရာဇဝတ္ ေၾကာင္းစံုစမ္းမႈေတြကေတာ့ ေရွ႕ ဆက္ေနဆဲပါ။

ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ သစ္ေတာဖံုး လႊမ္းမႈ ဧရိယာဟာ ၂၀၁၀ ကေန၂၀၁၅ အတြင္း ပ်မ္းမွ် တစ္ႏွစ္ကို ၂ ရာခုိင္ႏႈန္းခန္႔ ဆံုး႐ံႈးခဲ့ပါ တယ္။ ငါးႏွစ္အတြင္း ျမန္မာ့သစ္ ေတာေျမ စုစုေပါင္းရဲ႕ ၈ ဒသမ ၅ ရာခိုင္ႏႈန္းေလာက္ ေပ်ာက္သြား တဲ့ သေဘာပါ။

မတ္လတုန္းကေတာ့ MTE က တရားမဝင္ သစ္ခုတ္မႈေတြနဲ႔ ဆက္စပ္ ကုန္သြယ္ေရာင္းဝယ္မႈေတြကို ကိုင္တြယ္သြားမယ္လုိ႔ ေၾကညာခ်က္ ထုတ္ျပန္ခဲ့ပါ တယ္။

အပူပိုင္း သစ္မာတစ္မ်ိဳးျဖစ္ တဲ့ ကြၽန္းသစ္ေတြဟာ ေရယာဥ္ တည္ေဆာက္တဲ့ ဗိသုကာေတြအ တြက္ ဆုလာဘ္တစ္ခုပမာယူဆ ေလ့ရွိတဲ့ ပစၥည္းပါ။ ကြၽန္းသစ္ရဲ႕ ဂုဏ္ရည္ေတြက အင္မတန္ မာေက်ာျခင္း၊ ကိုင္တြယ္ပံုသြင္းရ လြယ္ကူျခင္း၊ ေဆြးျမည့္ေဟာင္း ႏြမ္းမႈဒဏ္ခံႏုိင္ျခင္းနဲ႔ အက်ံဳ႕အပြ မရွိျခင္းတုိ႔ ျဖစ္ပါတယ္။

Sailing Yacht A ကို တည္ ေဆာက္ရာမွာ ခန္႔မွန္းတန္ဖိုး အနည္းဆံုး ယူ႐ို ၄၀၉ သန္းေက်ာ္ (ေဒၚလာ ၄၃၃ သန္းေက်ာ္) ကုန္က်လိမ့္မယ္လုိ႔ သိရပါတယ္။ ဒီရြက္ေလွႀကီးကို တည္ေဆာက္ ေပးဖို႔ ႐ုရွားဘီလ်ံနာသူေဌးႀကီး အန္ဒရီအိုင္ဂိုဗစ္ခ်္မယ္လ္နစ္ခ်န္ ကိုက မွာယူခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ သူေဌးႀကီးဟာ စြမ္းအင္နဲ႔ ဓာတ္ ေျမဩဇာကုမၸဏီ အေျမာက္အ ျမား ပိုင္ဆိုင္ထားပါတယ္။

မယ္လ္နစ္ခ်န္ကိုရဲ႕ အသား တင္ႂကြယ္ဝခ်မ္းသာမႈဟာ ယူ႐ို ၁၂ ဒသမ ၆၅ ဘီလီယံ (ေဒၚလာ ၁၃ ဒသမ ၄ ဘီလီယံ)ေလာက္ ရွိလိမ့္မယ္လုိ႔ ယံုၾကည္ရပါတယ္။ သူေဌးႀကီးက A ဆိုတဲ့ စကားလံုး ကို အမည္ေပးဖို႔ လိုလားျခင္းက ေတာ့ ေရယာဥ္ေတြကို မွတ္ပံုတင္ ခ်ိန္မွာ အဂၤလိပ္အကၡရာ A က ေရွ႕ဆံုးမွာ ေနရာရတာေၾကာင့္ ျဖစ္ပါတယ္။ မယ္လ္နစ္ခ်န္ကိုမွာ ျပင္သစ္ဒီဇိုင္းပညာရွင္ ဖိလစ္ပီ စတာ့ခ္ ဖန္တီးေပးထားတဲ့ တျခား ရြက္ေလွတစ္စီး ရွိပါေသးတယ္။ အဲဒီရြက္ေလွကို Motor Yacht A လုိ႔ နာမည္ေပးထားတယ္။

ႏိုဘစၥရက္ခ္ သေဘၤာက်င္း ရဲ႕ ဝက္ဘ္ဆိုက္မွာ Sailing Yacht Aဟာ အထပ္ရွစ္ထပ္ဖြဲ႕စည္းထား ၿပီး ေမာ္တာအေထာက္အပံ့နဲ႔ ေမာင္းႏွင္တဲ့ စူပါရြက္ေလွေတြထဲ မွာ ေခတ္အမီဆံုး လက္ရာတစ္ခုလုိ႔ ၫႊန္းဆိုေဖာ္ျပထားပါတယ္။ ပင္လယ္ကူး ခ႐ူဇာသေဘၤာႀကီး တစ္စီးလုိ ႀကီးမားခံ့ထည္တဲ့ ဇိမ္ခံ ရြက္ေလွေပၚမွာ ေရကူးကန္၊ ရဟတ္ယာဥ္ဆင္းကြင္း၊ ေရေအာက္႐ႈခင္းေတြ ၾကည့္႐ႈႏုိင္တဲ့ ဖန္လံုခန္းဧရိယာေတြ ထည့္သြင္း တည္ေဆာက္ထားတယ္။

ရြက္ေလွပိုင္ရွင္ မယ္လ္နစ္ ခ်န္ကိုရဲ႕ ေျပာေရးဆိုခြင့္ရပုဂၢိဳလ္ တစ္ေယာက္ကေတာ့ Sailing Yacht A မွာ လူအမ်ားစိတ္ဝင္စားေစမယ့္ ထင္ထင္ရွားရွား အ႐ႈပ္ အေထြးတစ္ခု လာျဖစ္ေနတာကို စိတ္ပ်က္ေၾကာင္း၊ ဒါေပမဲ့ အခု ကိစၥဟာ ရြက္ေလွေရာ ရြက္ေလွ ပိုင္ရွင္နဲ႔ပါ ဘယ္လိုမွ မသက္ဆိုင္ ေၾကာင္း ေျဖရွင္းပါတယ္။ သူက ‘‘တကယ္က ကမၻာေပၚမွာရွိသမွ် စူပါရြက္ေလွတိုင္းမွာ ျမန္မာ့ကြၽန္းသစ္ေတြ ထည့္သံုးထားတယ္လုိ႔ ေတာင္ ဆိုႏုိင္တယ္။ အခုကိစၥက ေတာ့ သေဘၤာက်င္းနဲ႔ ကြၽန္းသစ္ တင္သြင္းတဲ့ ကုမၸဏီပဲ ေျဖရွင္းရပါလိမ့္မယ္’’လုိ႔ ေျပာၾကားပါ တယ္။

(Independent သတင္းဌာန၏ One of world's biggest super-yachts 'built using illegal Burmese timber'ေဆာင္းပါးကို ျပန္ဆိုသည္။)